کد مطلب: 1178 درج نظر
زمان مطالعه: 7 دقیقه
اهمیت نماز

اهمیت نماز

راه‌هاى پى‌بردن به اهميت نماز  در اين‌باره به نكات زير دقت و عمل كنيد: 1. كتاب‌هايى درباره اهميت و ارزش...
زمان مطالعه: 7 دقیقه

راه‌های پی‌بردن به اهمیت نماز

 در این‌باره به نکات زیر دقت و عمل کنید:

1. کتاب‌هایی درباره اهمیت و ارزش نماز مطالعه کنید، تا شناخت شما در مورد نماز بیشتر شود. وقتی بدانیم نماز به معنای ارتباط و سخن گفتن مستقیم با خداوند بزرگ است و این بالاترین توفیقی است که یک انسان می‌تواند از آن برخوردار باشد، سعی می‌کند همواره خود را آماده سازد. قرآن کریم می‌فرماید: (...وَالَّذینَ یُؤْمِنُونَ بالاْخِرَةِ یُؤْمِنُونَ بهِ وَهُمْ عَلَی صَلاَتِهِمْ یُحَافِظُونَ)؛ ... آنها که به آخرت ایمان دارند به آن (قرآن) ایمان می‌آورند و مراقب نمازهای خویش می‌باشند.

 2. سعی کنید برای نماز برنامه‌ریزی کنید؛ مثلا شب‌ها کمتر غذا بخورید و زودتر بخوابید و از هر گونه سستی و تنبلی دوری کنید، زیرا سستی و تنبلی به ویژه برای نماز صبح از وسوسه‌های شیطان است. برای رهایی از وسوسه‌های شیطان شایسته است به خداوند بزرگ پناه برد: (قُلْ أَعُوذُ برَبّ النَّاس * مَلِکِ النَّاس * إِلَـهِ النَّاس * مِن شَرِّ الْوَسْوَاس الْخَنَّاس * الَّذی یُوَسْوِسُ فِی صُدُورِ النَّاس * مِنَ الْجِنَّةِ وَ‌النَّاس)؛ بگو پناه می‌برم به پروردگار مردم، پادشاه مردم، خدای مردم، از شر وسوسه‌های شیاطین از جنی و انسانی و...‌

رفتار والدین در نشان‌دادن اهمیت نماز

  برخی از رفتارهایی که پدر و مادر در خصوص نمازخوان کردن فرزندان لازم به رعایت هستند، به شرح ذیل می‌باشد:

 1. بالا بردن سطح آگاهی و شناخت فرزندان به طور غیر مستقیم نسبت به فواید نماز و نقش آن در زندگی انسان.

2. زبان نرم و گویا با حکمت و موعظه و گفتوگوی جذاب و دل‌پسند درباره نماز و عمل به واجبات دینی: (ادْعُ إِلَی سَبیلِ رَبّکَ بالْحِکْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَ‌جَـدلْهُم بالَّتِی هِیَ أَحْسَن)؛ به راه پروردگارت با حکمت و پند پسندیده فراخوان و به روشی که آن [روش] بهتر است، با آنان مناظره کن.

3. فراهم کردن امکانات دل‌پذیر (مانند: زیبا سازی محل، تهیه عطر، تهیه کردن سجاده برای فرزند)، کوتاه بودن برنامه نماز، تشویق و وعده جایزه، استمرار در برنامه‌ها و... .

4. مشاوره با افرادی که در این زمینه مهارت دارند.

5. آگاهی دقیق از شرایط امر به معروف و نهی از منکر برای والدین.

6. تمرین عملی، به این صورت که پدر یا مادر از فرزند بخواهند که هم زمان با آنها به نماز بایستد و هر آن‌چه آنها به زبان جاری کردند او نیز تکرار کند.

7. بردن به مساجد برای شرکت در نماز جماعت: از سفارشات حضرت لقمان(ع) به فرزندش این است که فرزندم! نماز بسیار بخوان! و هرگز نماز را از اول وقت تأخیر نینداز و با جماعت نمازبگذار، هر چند در سخت‌ترین حالات باشد.

 8. تهیه و نمایش فیلم‌هایی درباره نماز.

تفاوت نمازخوان با تارک نماز

 آگاهی از ارزش و اهمیت نماز و دانستن جایگاه نمازگزار، ما را به تفاوت نمازگزار و کسی که به نماز کم‌تر اهمیت می‌دهد رهنمون می‌سازد. نماز در دین مقدس اسلام، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است و یکی از فروع دین و حتی ستون دین به حساب می‌آید و قرآن کریم، با تعبیرهای مختلفی، مانند «اقیمواالصلوة و...» بر واجب بودن آن تصریح فرموده است، تا جایی که اگر نماز قبول شود، کارهای دیگر هم زمینه قبولی پیدا می‌کنند.

قرآن کریم به جا آوردن نماز را سبب رستگاری می‌داند (قد افلح من تزکی و ذکر اسم ربه فصلی)؛ به راستی رستگار شد هر که پاکی ورزید و نام پروردگارش را یاد کرد پس نماز گزارد. و نیز می‌فرماید: (وَ الَّذینَ یُؤمِنُونَ بالأَخِرَةِ یُؤمِنُونَ بهِ وَ هُم عَلَی صَلاَتِهِم یُحفِظُونَ)؛آنان که به آخرت ایمان دارند، به آن ]کتاب قرآن[ ایمان می‌آورند و مراقب نمازهای خویش هستند. در این آیه، از میان تمام دستورهای دینی، فقط به نماز اشاره شده است و نماز مظهر پیوند با خدا و ارتباط با اوست؛ به همین دلیل، از همه عبادت‌ها برتر و بالاتر است. اهمیت نماز در روایات اسلامی نیز بر کسی پوشیده نیست؛ ازجمله: سلمان فارسی نقل می‌کند که در خدمت پیامبراکرم(صلی الله علیه وآله) نشسته بودم؛ آن حضرت شاخه خشکی را گرفت و تکان داد تا تمام برگ‌هایش فرو ریخت، سپس رو به من کرد و فرمود: سؤال نکردی که چرا این کار را کردم؟ عرض کردم بفرمایید چرا؟ فرمود: هنگامی‌که مسلمان وضو بگیرد و خوب وضو بگیرد و سپس نمازهای پنج‌گانه را به جا آورد، گناهان او فرو می‌ریزد؛ همانگونه که برگ‌های این شاخه فرو ریخت.

حضرت علی(علیه السلام) از پیامبراکرم(صلی الله علیه وآله) نقل می‌کند که فرمود: نمازهای پنج‌گانه برای امت من، مانند نهر آب جاری است که بر در خانه یکی از شما باشد. آیا گمان می‌کنید اگر کثافتی در تن او باشد و روزی پنج بار در آن غسل کند، آیا چیزی از آن بر جسد او خواهد ماند؟! به خدا سوگند که نمازهای پنج‌گانه برای امت من، چنین است. هم‌چنین در روایتی مشهور که از امام باقر(علیه السلام) نقل شده است که فرمودند: اولین چیزی که بنده بدان محاسبه می‌شود نماز است؛ اگر پذیرفته شد، اعمال دیگر نیز پذیرفته خواهد شد و اگر ردّ شود، دیگر اعمال نیز ردّ خواهد شد.

اهمیت نماز در آیات و روایات

  خداوند متعال می‌فرماید: (اتْل مآ أوحی إلیک مِن الکتـب و أقم الصّلوة إنّ الصّلوة تنهی عن الفحشآء و المنکر و لذکر اللَّه أکبر و اللَّه یعلمُ ما تصنعون) ؛ آنچه از کتاب به سوی تو وحی شده است بخوان و نماز را برپادار، که نماز از کار زشت و ناپسند باز می‌دارد و قطعاً یاد خدا بالاتر است و خدا می‌داند چه می‌کنید.

در آیه دیگری می‌فرماید: (یـأیّها الّذین ءامنواْ استعینواْ بالصّبر و الصّلوة إنّ اللَّه مع الصّـبرین)؛ ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از شکیبایی و نماز یاری جویید، زیرا خدا با شکیبایان است. هم‌چنین می‌فرماید: و در دو طرف روز ]اول و آخر آن [و نخستین ساعات شب، نماز را برپادار، زیرا خوبی‌ها بدی‌ها را از میان می‌برد... . بنابراین، نماز یک تکلیف الهی بوده و بر تمام انسان‌های مکلف واجب است و تمام تکالیف و دستورهای خداوند، در راستای خوش‌بختی و به کمال رسیدن انسان است. گرچه خوش‌بختی تنها در نماز نیست،اما می‌توان از نماز و عبادت به بهترین و مؤثرترین عامل خوش‌بختی و عاقبت به خیری انسان و بهترین و محبوب‌ترین عمل نزد خداوند متعال نام برد؛ چنان‌که از پیامبراکرم(صلی الله علیه وآله)سؤال شد: کدام اعمال نزد خداوند متعال محبوب‌ترین است؟ فرمود: الصلاة لوقتها؛ نمازی که در وقت خوانده شود. امیرمؤمنان علی(علیه السلام) هم می‌فرماید: هیچ عملی نزد خداوند محبوب‌تر از نماز نیست؛ پس امور دنیا، شما را از اوقات آن و خواندن آن در وقت، باز ندارد و به خود مشغول نکند.

نماز عامل خوش‌بختی است و عاقبت و سرنوشت انسان در روز قیامت به نماز بستگی دارد، زیرا امام‌باقر(علیه السلام)فرمود: اولین سؤال روز حساب از انسان، نماز است، اگر نماز انسان قبول شود، دیگر اعمال نیز قبول می‌گردد.«نماز» از واجباتی است که در قرآن کریم و روایات اسلامی بیشترین تأکید و سفارش بر آن شده و تکلیف واجبی است که مکلف ـ حتی در حال مرگ ـ باید آن را به جا بیاورد و تحت هیچ شرایطی نباید ترک شود و توصیه تمام انبیای الهی به امت‌هایشان بوده و در روز حساب‌رسی نیز اگر این عمل (نماز) پذیرفته شود، دیگر اعمال نیز مقبول می‌افتد.

«حفاظت از نماز» در کدام سوره آمده است؟

- درباره حفاظت از نمازها، چهار آیه در چهار سوره آمده است که در یک آیه، خداوند به حفاظت از نماز امر می‌فرماید و در سه آیه دیگر آن را صفتی برای مؤمنان و یا نمازگزاران ذکر می‌نماید.

1. (حَـفِظُواْ عَلَی الصَّلَوَ‌تِ وَالصَّلَوةِ الْوُسْطَی) در انجام همه نمازها و ـ به خصوص ـ نماز وُسطی [=نماز ظهر]کوشا باشید.

2. (وَالَّذینَ یُؤْمِنُونَ بالاَْخِرَةِ یُؤْمِنُونَ بهِ‌ی وَهُمْ عَلَی صَلاَتِهِمْ یُحَافِظُونَ‌)؛ [یقین بدان] آنها که به آخرت ایمان دارند، به آن (=قرآن) ایمان می‌آورند و بر نمازهای خویش، مراقبت می‌کنند.

 3.سوره مؤمنون آیه9.

 4. سوره معارج آیه34

نخستین پرسش در قیامت

با توجه به آیه 4 سوره اعراف شکی نیست که خداوند از همه خلایق سؤال می‌کند، ولی پرسش این است که در یک حدیث می‌خوانیم که نخستین سؤال در قیامت از دوستی با اهل‌بیت است، در حدیث دیگری می‌خوانیم که نخستین پرسش، از نماز است. وجه جمع این دو حدیث چگونه است؟

 همان طور که اشاره شد در اصل سؤال هیچ جای تردیدی نیست، اما در این که در قیامت نخست از چه چیزی سؤال می‌شود، روایات متعددی داریم؛ امام صادق(علیه السلام)می‌فرماید: اوّل ما یحاسب به العبد علی الصلاة فاذا قبلت قبل منه سائر عمله و اذا ردّت علیه ردّ علیه سائر عمله؛ نخستین چیزی که آدمی بر آن محاسبه می‌شود، نماز است. اگر نماز پذیرفته شد، دیگراعمال هم قبول می‌شود و اگر نماز ردّ شد، دیگر اعمال هم ردّ می‌شود.

در روایت دیگر می‌خوانیم: اول ما یسأل العبد اذا وقف بین یدی الله تعالی عن الصلاة فان زکت صلاته زکی سائر عمله و ان لم تزک صلاته لم یزک عمله؛ هنگامی که آدمی در پیشگاه خداوند تعالی قرار گیرد، نخست از نماز سؤال می‌شود. اگر نمازش پاک بود، دیگر اعمالش هم پاک می‌شود و اگر نمازش پاک نبود، دیگر اعمالش هم پاک نمی‌شود.

در روایت دیگری امام صادق(علیه السلام) می‌فرماید: انّ اول ما یسأل عنه العبد اذا وقف بین یدی الله عزوجل الصلوات المفروضات و عن الزکاة المفروضة و عن الصیام المفروض و عن الحج المفروض و عن ولایتنا اهل البیت؛ هنگامی که انسان در پیشگاه خداوند متعال قرار می‌گیرد، نخست از نمازهای واجب، زکات واجب، روزه واجب، حج واجب و ولایت ما اهل‌بیت سؤال می‌شود.

این روایات با هم منافات ندارد، چون مراد از «اوّل» در این روایات و امثال آن، اوّل اضافی و نسبی است به دو بیان:

 1- در قیامت آن گاه که از اعمال بندگان سؤال می‌شود، نخست نماز سؤال و محاسبه می‌شود؛ از همین رو در روایت اول و دوم کلمه «عمل» ذکر شده است و هنگامی که از اعتقادات سؤال می‌شود، نخستین سؤال از محبت اهل بیت می‌باشد. شیخ صدوق در بیان عقاید امامیه می‌گوید: «پس از معرفت (اعتقادات) نخستین عملی که از میان اعمال آدمی، محاسبه می‌شود، نماز است». پس به یک معنا بنابر نظر مرحوم صدوق، سؤال از اعتقادات مقدم بر سؤال از نماز است. ضمن این که یکی از شرایط قبولی نماز و دیگر عبادات اعتقاد به ولایت اهل‌بیت است. بر این اساس نخستین چیزی که سؤال می‌شود، ولایت اهل‌بیت خواهد بود.

2- این که زمان هردوپرسش متفاوت است،زیراباتوجه‌به روایاتی که‌ازپیامبررسیده :مادرهفت جایگاه به شما سرکشی می‌کنیم، هنگام وفات، درقبر، هنگام برانگیخته‌شدن‌ازقبر، هنگامی که پرونده عمل را اعطا می‌کنند، وقت حساب‌رسی، وقت میزان اعمال وهنگام عبورازصراط و درآن‌جا محبت ما کارساز  است و با توجه به اهمیتی که مسئله ولایت دار، می‌توان گفت زمان پرسش از ولایت علاوه برقیامت اول بار درعالم قبر و برزخ صورت می‌گیرد.

- منبع : پرسمان قرآنی نماز

معرفی نویسنده:

ثبت نظر درباره «اهمیت نماز»

دیدگاه خود را در کادر زیر بنویسید

3 + 9 = ?