زمان مطالعه: 3 دقیقه
معرفی سوره الضحی

معرفی سوره الضحی

سوره ضحی با دو سوگند آغاز مى شود، سپس به پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله بشارت مى دهد كه خدا هرگز تو را رها نساخته است...

ضحى

 

آفتاب، برآمدن خورشيد، بيان؛ «ما بِكَلَامِهِ ضُحىً »: در گفتار او بيان مستدلّى نيست.

 

مفهوم کلی سوره

 

يادآورى نعمت ها

مهربانى و امدادرسانى .

 

اسامی سوره

 

ضحی

 

علت نام‌گذاری

 

«سوره ضحی»؛ نام اين سوره «ضحى » (نيمروز و تابش خورشيد در آن) است كه از اولين آيۀ اين سوره گرفته شده است.

 

تعداد آیات

 

سوره ضحی یازده آیه دارد.

 

تعداد کلمات

 

سوره ضحی چهل کلمه دارد. (لازم به ذکر است اقوال در تعداد کلمات سوره های قرآن مختلف است)

 

تعداد حروف

 

سوره ضحی صدوهفتادودو حرف دارد. (لازم به ذکر است اقوال در تعداد حروف سوره های قرآن مختلف است)

 

اهداف و آموزه ها

 

دو محور اساسى سوره ضحی عبارت اند از:

الف) يادآورى نعمت هاى الهى به پيامبر اسلام صلى‌الله‌عليه‌وآله و دل دارى به او؛

ب) سفارش در مورد مهربانى و امدادرسانى به يتيمان و بينوايان.

 

محتوا و موضوعات

 

سوره ضحی با دو سوگند آغاز مى شود، سپس به پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله بشارت مى دهد كه خدا هرگز تو را رها نساخته است.

بعد به او نويد مى دهد كه خداوند آن قدر به او عطا مى كند كه خشنود شود.

و در آخرين مرحله، گذشته زندگانى پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله را در نظر او مجسم مى سازد كه خداوند چگونه او را هميشه مشمول انواع رحمت خود قرار داده، و در سخت ترين لحظات زندگى حمايتش نموده است.

و لذا در آخرين آيات به او دستور مى دهد كه (به شكرانه اين نعمتهاى بزرگ الهى) با يتيمان و مستمندان مهربانى كند و نعمت خدا را بازگو نمايد.

 

فضائل، خواص و ثواب قرائت

 

ابى‌بن‌كعب از پيغمبر صلى‌الله‌عليه‌وآله روايت نموده كه فرمود: «هر كس سوره ضحی را قرائت كند از افرادى خواهد بود که خدا از او راضى است و محمّد صلى‌الله‌عليه‌وآله را شفاعت می‌کند و براى او به عدد هر طفل يتيم و سائل ده حسنه خواهد بود».

 

محل نزول

 

سوره ضحى در مكه بر پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله نازل شده است.

 

زمان نزول

 

تاريخ نزول سوره ضحی در ما بين ابتداء وحى و هجرت مسلمين به حبشه است و بعد از سوره فجر نازل شده است.

 

فضای نزول

 

چند روزى به رسول خدا صلی‌الله‌عليه‌وآله وحى نشد، به طورى كه مردم گفتند خدا با او وداع كرده، در پاسخشان سوره ضحی نازل شد و خداى تعالى به اين وسيله آن حضرت را شاد كرد، و در سوره مورد بحث، هم احتمال مكى بودن هست و هم مدنى بودن.

 

ترتیب در مصحف

 

سوره ضحی نودوسومين سوره در چينش كنونى قرآن به شمار می آید.

 

ترتیب بر اساس نزول

 

سوره ضحی یازدهمين سوره قرآن در ترتيب نزول می باشد و بعد از سوره فجر نازل شده است. (لازم به ذکر است اقوال در ترتیب نزول سوره های قرآن مختلف است)

 

ارتباط با سوره قبلی

 

چون خداوند سبحان سوره لیل را پايان داد به اينكه اتقى را آن قدر ثواب بدهد تا راضى شود، سوره ضحی را افتتاح نمود به اينكه پيامبرش را خشنود نمايد به آنچه به او در روز قيامت از كرامت و مقام عطا نمايد.

 

ویژگی

 

سوره ضحی كه از سوره هاى مكى است، طبق بعضى از روايات وقتى نازل شد كه پيامبر صلی الله علیه و آله بر اثر تاخير و انقطاع موقت وحى ناراحت بود، و زبان دشمنان نيز باز شده بود، سوره نازل شد و همچون باران رحمتى بر قلب پاك پيامبر صلی الله علیه و آله نشست، و تاب و توان تازه اى به او بخشيد و زبان بدگويان را قطع كرد.

قابل توجه اينكه مطابق روايات متعددى، سوره ضحی و سوره آينده (سوره انشراح) يك سوره است، و لذا براى اينكه در هر ركعت بعد از سوره حمد بايد يك سوره كامل خوانده شود اين دو سوره را بايد با هم خواند (نظير اين معنى در باره سوره هاى" فيل" و" لايلاف" نيز گفته شده است).

و اگر درست در محتواى اين دو سوره دقت كنيم مى بينيم پيوند مطالب آنها بقدرى زياد است كه حتما يكى ادامه ديگرى مى باشد، هر چند ميان آن دو" بسم اللَّه" فاصله شده است.

در اينكه آيا اين دو سوره از هر نظر يكى است؟ يا در خصوص نماز بايد در حكم يك سوره حساب شود؟ گفتگويى است كه بايد شرح آن را در كتب فقهى (بحث قرائت نماز) مطالعه كرد، ولى به هر حال اجماع علماء بر اين است كه در قرائت نماز نمى توان به يكى از اين دو قناعت نمود.

سوره ضحی با قسم آغاز می شود و از سوره مفصلات می باشد ابن قتیبه می گوید: ... مفصلات سوره های کوچکی هستند که بعد از سور مثانی آمده اند اینکه چرا این سوره ها را مفصل نامیده اند به خاطر کوتاه بودن آنها و اینکه بسيار به واسطه بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ از يكديگر جدا شده‌اند. 

روايتى است كه از رسول خدا صلی الله علیه و آله نقل شده كه فرمود: خداوند هفت سوره طوال را به جاى تورات و سوره هاى مئين را به جاى انجيل و سوره هاى مثانى را به جاى زبور به من داد، و پروردگارم مرا با دادن سوره هاى مفصّل فزونى بخشيد. مونه، ج 27، ص 92

ارزیابی مهاجرت
نظر خود را درباره «معرفی سوره الضحی» در کادر زیر بنویسید :
لطفا شرایط و ضوابط استفاده از سایت آسمونی را مطالعه نمایید
: برای دریافت مشاوره درباره معرفی سوره الضحی فرم زیر را تکمیل کنید

هزینه مشاوره ۳۰ هزار تومان می باشد

پاسخ مشاوره شما ظرف 1 روز کاری در پنل شما درج می شود و پیامک دریافت می کنید


دسته بندی های وب سایت آسمونی

آسمونی شامل بخش های متنوعی است که هر کدام از آنها شامل دنیایی از مقالات و اطلاعات کاربردی می باشند، شما با ورود به هر کدام از دسته بندی های مجله اینترنتی آسمونی می توانید به زیردسته های موجود در آن دسترسی پیدا کنید، برای مثال در دسته فیلم و سینما؛ گزینه هایی مثل نقد فیلم، معرفی فیلم ایرانی، فیلم بین الملل، انیمیشن و کارتون و چندین بخش دیگر قرار دارد، یا بخش سلامت وب سایت شامل بخش هایی همچون روانشناسی، طب سنتی، نکات تغذیه و تناسب اندام می باشد.